Yeni yüzyıl ile birlikte hem geniş bant internetin hem de kablosuz ağ teknolojilerinin hayatımızın önemli bir parçası haline geldiğine tanık olduk. Özellikle global anlamda ADSL teknolojisinin popülerlik kazanması, geniş bant internetin yaygınlaşmasını sağlarken, yeni nesil dizüstü bilgisayarlar, Wi-Fi olarak bilinen kablosuz ağ teknolojisinin standartlaşmasında ivme kazandıran önemli parametrelerden biri oldu.

Bugün gelinen noktada dizüstü bilgisayarların neredeyse tamamı, masaüstü bilgisayarların ise bir kısmında Wi-Fi desteği olduğunu söyleyebilmek hatta kullanıcıların her yerden ve her zaman internete erişim arzusu çerçevesinde cep telefonlarından taşınabilir medya oynatıcılarına kadar pek çok ürün ve çözümde, sınırlı alanda internet olanağı sağlayan Wi-Fi teknolojisine yer verdildiğini söyleyebilmek mümkün.

Bugün için Wi-Fi, en popüler kablosuz ağ teknolojilerinden biri olsa da sadece kısa mesafede etkili olması, sağladığı bağlantı hızının gelişen teknolojiye paralel olarak yetersiz kalması vb. gibi etkenlerden dolayı önümüzdeki yıllarda yerini WiMAX'e bırakması bekleniyor. Daha önceki haberlerimizde değinmiş olmakla birlikte kaçıranlar veya hatırlamak isteyenler için kısaca WiMAX'in üzerinde durmakta yarar görüyoruz. Çalışmaları yıllar önce başlayan WiMAX (Worldwide Interoperability for Microwave Access), global anlamda IEEE olarak tanınan Elekrtrik ve Elektronik Mühendisleri Enstitüsü'nün 802.16 olarak tanımladığı şartnameyi temel alıyor ve WiFi teknolojisine göre çok daha geniş alanda daha hızlı kablosuz internet erişimine olanak sağlayabiliyor.

Kullanım gereksinimleri ve ihtiyaçlar doğrultusunda standart çalışmaları devam eden WiMAX'in mevcut kablosuz iletişim teknolojilerine kıyasla en dikkat çekici özelliklerinin başında çoklu yol etkileşimi geliyor. Kısaca özetlemek gerekirse, baz istasyonuna uzak noktalarda bile güçlü bağlantı sunulmasını sağlamayu amaçlayan bu özellik daha uzun mesafede daha hızlı bağlantı sağlanabilmesinin altında yatan kilit noktalardan biri. Yazı içerisinde de belirttiğimiz üzere WiMAX için çalışmalar birkaç yıl önce başlamış olmasına karşın özellikle yeni teknolojiyi kullanacak ürün ve donanımların hazırlanması noktasında oluşturulması gereken standartlara yönelik çalışmalar malesef WiMAX'in küresel anlamda başlangıç verilmesinin önüne çıkan önemli engellerden biri oldu.

Toshiba'nın WiMAX destekli yeni dizüstü bilgisayarı Satellite U405

WiFi teknolojisinin yaygınlaşmasında dizüstü bilgisayarlar için geliştirdiği Centrino platformuyla ciddi katkı yapan Intel, benzer bir gelişmeyi de Centirno 2 platformu ile birlikte WiMAX için planlıyor. Firma geçtiğimiz Temmuz ayında duyurduğu Centrino 2 platformuyla birlikte dizüstü bilgisayalarda WiMAX dönemini başlatacağını dile getirirken Temmuz ayından bu yana pazarda WiMAX destekli ve Centrino 2 tabanlı satılabilir dizüstü bilgisayarlar açıkçası pek görememiştik. Yaşanan bu gelişmenin temel nedeni olarak özellikle dizüstü bilgisayarlarda kullanılacak WiMAX destekli ağ kartının maliyetlerini düşürebilmek için son çeyreğin beklenecek olması gösterilmişti. Birkaç aylık bekleyişin ardından sektörün önde gelen bazı dizüstü bilgisayar üreticileri WiMAX destekli yeni modellerini duyurdu.

Dünyanın en büyük dizüstü bilgisayar üreticilerinden Toshiba ve Acer yaptıkları açıklama ile WiMAX destekli ilk dizüstü bilgisayarlarını duyurdu. Toshiba'nın 13.3 ekranlı yeni modeli Satellite U405, kablosuz hızlı interneti (2Mbps upload, 4Mbps download) yer ve alan bağımsız olarak kullanıcılara sağlamayı hedefliyor. Intel'in WiMAX/Wi-Fi destekli ağ yongasıyla donatılan dizüstü bilgisayarın gelişmiş ağ-iletişim alt yapısı şimdilik sadece Baltimore'da kullanılabiliyor fakat WiMAX yatırımlarını tamamlayan diğer şehirlerde de değerlendirilebilecek. Bu arada Intel'in özel izinle ülkemizde (Fatih/İstanbul) test ve deneme amaölı WiMAX çalışmaları yaptığını da belirtelim. Centrino 2 platformunu esas alan ve Core 2 Duo serisi işlemciler (45nm) ile tercih edilebilen sistem'de ayrıca 320GB'lık disk, 4GB'a kadar DDR2 bellek desteği eSATA/USB kombo konnektör gibi detaylar yer alıyor.

Acer'ın WiMAX destekli yeni modellerinden Aspire 4930-6862

Toshiba'nın yanı sıra Acer da WiMAX'a hazır dizüstü bilgisayar modellerini duyurdu. Aspire 4930-6862 ve Aspire 6930-6771 kod adlı yeni modeller, Toshiba'nın yeni modelinde olduğu gibi Intel'in WiMAX/Wi-Fi modülünü kullanıyor. 4Mbps (download) ve 2MBps (upload) hızlarını destekleyen ve alt yapısı tamamlanmış noktalarda her yerden internete bağlantı olanağı sağlayan Acer'ın yeni dizüstü bilgisayarlarından Aspire 4930-6862 modeli 1280x800 çözünürlüğünü destekleyen 14.1" ekranla geliyor. İşlemci olarak Intel'in 2GHz'de görev yapan Core 2 Duo T735O modelini kullanan dizüstü bilgisayarda ayrıca 3GB bellek ve 320GB'lık sabit disk bulunuyor. Aynı özelliklere sahip olan Aspire 6930-6771 modeliyse farklı olarak 1366 x 768 çözünürlüğünü destekleyen 16" ekranla donatılmış.

Acer'ın WiMAX destekli yeni dizüstü bilgisayarlarının 900$'lık yurt dışı etiket fiyatı üzerinden Newegg.com ve Tigerdirect.com gibi elektronik ticaret siteleri vasıtasıyla yakın zamanda satışa sunulması beklenirken Toshiba'nın yeni modeliyle ilgili olarak henüz herhangi bir fiyat veya tarih bilgisi bulunmuyor. Ülkelerin ve operatörlerin WiMAX çalışmaları ve yatırımları devam ediyor.

Yazı içerisinde de değindiğimiz üzere Türkiye'de de pilot çalışma yapılıyor. Fatih Belediyesi ve Intel'in gerçekleştirdiği ortak çalışma kapsamında Fatih Belediyesi tarafından için İlçe Emniyet Müdürlüğü'nün kullanımına verilen 31 adet şehir gözetleme kamerasının bir kısmının görüntülerinin, WiMAX sistemi üzerinden kablosuz ve yüksek çözünürlükte aktarılması hedefleniyor. Yine yazı içerisinde belirttiğimiz üzere bu çalışma Telekomünikasyon kurumunun özel izni ile gerçekleştiriliyor.