Bakan Gürlek yapay zeka geliyor dedi, avukatlar karşı çıktı

Yusuf Akbaş

Teknoloji Editörü

Bakan Gürlek yapay zeka geliyor dedi, avukatlar karşı çıktı — **Adalet Bakanı Akın Gürlek**, geçen hafta yaptığı açıklamada **yapay zeka destekli avukatlık hizmeti** projesini duyurdu. Vatandaşlar avukata ihtiyaç duymadan pek çok işlemi yapabilecek. Yapay zeka tarafından hazırlanan dilekçe ile adliyeye gitmeden online dava dahi açabilecek.

Vatandaşın yargıya daha hızlı ve verimli şekilde katılabilmesi için yapay zeka destekli sistemler bir araya getirilecek. Adalet Bakanı Akın Gürlek’in konuyla ilgili açıklaması şu şekilde:

“Bir vatandaş platformu kurmayı düşünüyoruz. Vatandaş girdiği zaman; ‘benim problemim kira davası, işte nafaka davası, alacak davası’ diye yazdığı zaman, hemen kendisine örnek bir şablon çıkacak.

Yani avukat olmadan bir dava dilekçesi çıkacak. Bu konuda vatandaşın atması gereken adımlar. Şimdi biliyorsunuz ki illa adliyeye gidip dava açmasına gerek yok. Şu an online olarak da vatandaş dava açabiliyor.

Burada tek tek, adım adım yapay zekayı da kullanarak vatandaşa ne kadar kolay bir şekilde dava açması gerektiğini, açmış olduğu davada ne tür kararlar çıkabileceğini, cevap dilekçesi ya da delilleri hangilerini sunması gerektiğini söyleyecek. Bu konulara çalışıyoruz. Bu konuda yapay zeka ile ilgili bir çalışmamız var.”

Yapay zeka destekli avukatlık hizmetleri neler olacak?

Adalet Bakanı Akın Gürlek’in ifadelerine göre planlanan yapay zeka destekli sistem, “vatandaş platformu” üzerinden çalışacak. Vatandaşlar bu platforma girerek kira, nafaka veya alacak gibi yaşadığı hukuki sorunu yazdığında sistem otomatik olarak örnek bir dilekçe şablonu oluşturacak. Böylece avukat desteği olmadan dava dilekçesi hazırlanabilecek. Platform ayrıca vatandaşa dava açma sürecini adım adım anlatacak, online dava açma yöntemini yönlendirecek ve açılan davada muhtemel karar türleri hakkında bilgilendirme sunacak. Bununla birlikte sistem, davaya karşı hazırlanacak cevap dilekçesi, sunulması gereken deliller ve izlenmesi gereken prosedürler konusunda da kullanıcıya yapay zeka aracılığıyla rehberlik edecek.

Avukatlardan tepki: 78 baro yapay zekaya karşı çıktı

Adalet Bakanı Akın Gürlek’in açıklamaları hukuk camiasında büyük tartışma başlattı. Türkiye genelindeki 83 barodan 78’i yargıda yapay zekanın bu şekilde kullanılmasına karşı çıktığını bildirdi. 78 barodan yapılan ortak açıklamada, birtakım endişelere yer verildi. Hatalı yönlendirmeler yapılması, karar sürecinde insan faktörünün geri plana itilmesi ve tarafsızlık konusunda sıkıntılar yaşanabileceği belirtildi.

Türkiye Barolar Birliği’nden yapılan açıklamada ise yapay zekanın insan haklarını güvencelerinin yerine geçecek şekilde değil, onları destekleyecek şekilde kullanılması gerektiği ifade edildi. Ayrıca öncelikli olarak yapay zeka teknolojileri yerine vatandaşların yargıya erişimindeki yüksek ücretlerin hafifletilmesi talep edildi.

Adalet Bakanı Akın Gürlek’ten eleştirilere yanıt geldi

Bakan Gürlek, hukuk camiasında tepki çeken “yapay zeka” konusuna açıklık getirdi. Bu sistemin avukatlık müessesine alternatif olarak değerlendirilemeyeceğini, amacın vatandaşların haklarını bilen, sorumluluklarının farkında olan ve adalete etkin şekilde erişebilen bireyler olarak güçlenmesini sağlamak olduğunu açıkladı.

Bakan Gürlek, şunları söyledi:

“Adalet Bakanlığı olarak biz de hukuk okuryazarlığına ilişkin farkındalığı toplumun her kesimine yaymayı hedefleyen kapsamlı bir Eylem Planı üzerinde çalışmalarımızı sürdürüyoruz.

Bu çerçevede, dijital teknolojilerin ulaştığı seviyeyi dikkate alarak yapay zekâdan yararlanılmasını ve vatandaşlarımızın bu alandaki üstün yararının gözetilmesini önemsiyoruz.

Elbette ki yapay zekâ uygulamaları; savunma makamını temsil eden ve yargının üç sacayağından biri olan avukatlık müessesine alternatif olarak değerlendirilemez. Amacımız; vatandaşlarımızın haklarını bilen, sorumluluklarının farkında olan ve adalete etkin şekilde erişebilen bireyler olarak güçlenmesini sağlamaktır.”