Çin menşeli elektrikli otobüslerde uzaktan erişim krizi

Metin Akpınar

Teknoloji Editörü

Çin menşeli elektrikli otobüslerde uzaktan erişim krizi — **Danimarka** yetkilileri, Çinli üretici **Yutong** tarafından üretilen yüzlerce **elektrikli otobüste** tespit edilen potansiyel bir **uzaktan erişim** açığını kapatmak için acil bir inceleme başlattı. Yapılan araştırmalar, otobüslerin kontrol sistemlerine uzaktan erişim imkanı sağlayan bir yazılım bağlantısı bulunduğunu ortaya koydu. Bu durumun, **araçların seyir halindeyken devre dışı bırakılması** gibi ciddi güvenlik risklerine yol açabileceği belirtiliyor.

Avrupa’da Çinli elektrikli otobüs krizi

Soruşturma, ilk olarak Norveç’teki toplu taşıma otoritesi Ruter’in benzer bir durumu tespit etmesinin ardından gündeme geldi. Norveçli yetkililer, Yutong’un yazılım güncellemeleri ve teşhis işlemleri için otobüslerin kontrol sistemlerine uzaktan erişim yetkisine sahip olduğunu belirledi.

Bu tespit üzerine iki elektrikli otobüs izole bir ortamda test edildi. Kurumun açıklamasına göre bu erişim teorik olarak Norveç’teki yüzlerce Yutong otobüsünün uzaktan manipüle edilmesine imkan tanıyabilir. Ruter yetkilileri, tespit ettikleri risklerin “teorik düzeyde” olduğunu, bugüne kadar herhangi bir güvenlik ihlali ya da olay kaydı bulunmadığını doğruladı. Ancak bulgular, Avrupa genelinde kamu altyapısında Çin teknolojisinin rolü üzerine daha geniş bir tartışmayı tetikledi.

Ruter CEO’su Bernt Reitan Jenssen, yapılan testlerin ciddi riskler ortaya koyduğunu ve bu risklere karşı önlemler alındığını açıklarken “Ulusal ve yerel yetkililer bilgilendirildi ve ulusal düzeyde ek önlemler alınmasına yardımcı olunmalı” ifadelerini kullandı.

Test sonuçları, araçların SIM kartlarının çıkarılması halinde uzaktan devre dışı bırakılma riskinin ortadan kalktığını ancak bunun aynı zamanda diğer bağlantılı sistemlerle iletişimi keseceğini gösterdi. Ruter, gelecekteki tedarik süreçlerinde daha sıkı siber güvenlik kriterleri uygulanacağını da duyurdu.

Danimarka’da ise ülkenin en büyük toplu taşıma operatörü Movia, 469 Çin menşeli elektrikli otobüs işletiyor. Bunların 262’si Yutong tarafından üretilmiş durumda. Movia’nın operasyon direktörü Jeppe Gaard, geçen hafta yetkililerden bu konuda bilgilendirildiğini belirterek elektrikli otobüslerin, elektrikli arabalar gibi, yazılım sistemleri internet erişimine sahipse uzaktan devre dışı bırakılabileceğini söyledi. Gaard, “Bu, Çin otobüslerinin bir sorunu değil. Çin elektronik aksamı bulunan tüm araç ve cihazların bir sorunu” diye ekledi.

Gaard, Danimarka Sivil Koruma ve Acil Durum Dairesi Samsik’in, otobüslerin fiilen devre dışı bırakıldığına dair herhangi bir olaya rastlamadığını ancak bu araçlarda kameralar, mikrofonlar ve GPS gibi internet bağlantılı alt sistemlerin bulunduğunu ve bunların siber saldırılar açısından zafiyet oluşturabileceğini bildirdiğini aktardı.

Bu arada İsrail ordusu da benzer güvenlik endişeleri nedeniyle Çin menşeli araçları envanterinden çıkarmaya başladı. Genelkurmay Başkanı’nın talimatıyla başlatılan süreçte, öncelikle hassas görevlerdeki subaylara tahsis edilen araçlar toplanıyor. Kararın, Çin yapımı otomobillerde yer alan kamera, mikrofon ve sensörlerin istihbarat riski oluşturabileceği yönündeki güvenlik değerlendirmelerinin ardından alındığı belirtiliyor.

Yutong iddiaları reddetti

Şirket, araçların yalnızca teşhis ve yazılım güncellemeleri için veri bağlantısına sahip olduğunu ancak bu bağlantının direksiyon, fren veya motor tahrik sistemleri gibi kritik bileşenlerle fiziksel bir bağlantısının bulunmadığını vurguladı.

Kaynakça https://www.theguardian.com/world/2025/nov/05/danish-authorities-in-rush-to-close-security-loophole-in-chinese-electric-buses https://www.electrive.com/2025/11/06/yutong-rejects-remote-control-claims-over-electric-buses-in-norway/ https://www.israelhayom.com/2025/11/02/idf-orders-removal-of-chinese-cars-over-espionage-fears/