Daron Acemoğlu, Anthropic CEO'sunun "AI beyaz yaka işleri yok edecek" çıkışına itiraz etti

Nobel Ödüllü Ekonomist Daron Acemoğlu, Anthropic'in Uyarısına Karşı Çıktı

Nitekim Anthropic CEO'su Dario Amodei geçtiğimiz günlerde yine dikkat çekici bir açıklamada bulundu ve yapay zekâ yüzünden beyaz yaka işlerin ortadan kalkabileceği konusunda uyardı. Ne var ki bu uyarıya sürpriz bir isimden itiraz geldi.

2024 yılında Nobel Ekonomi Ödülü'nü kazanan MIT profesörü Daron Acemoğlu, Anthropic CEO’su Dario Amodei’nin yapay zekânın özellikle giriş seviyesi beyaz yakalı işlerin büyük bir kısmını ortadan kaldıracağı yönündeki uyarılarına karşı çıktı. Acemoğlu, bu tür iddiaları “önyargı güdümlü muhakeme” olarak nitelendirerek, bukadar yıkıcı bir senaryoya gerçekten inanılıyorsa hâlâ neden otomasyonu daha da ileri taşımaya çalıştıklarını sorguladı.

Tartışmanın fitilini ise Meta’nın baş yapay zekâ bilim insanı Yann LeCun’un sosyal medya üzerinden yaptığı yorumlar ateşledi. LeCun, Amodei’nin öngörülerini sert bir şekilde eleştirerek kamuoyunun teknoloji şirketlerinin söylemleri yerine iş gücü ekonomistlerinin analizlerine kulak vermesi gerektiğini savundu. Bu çağrının ardından görüşü sorulan Acemoğlu, Amodei’nin iddialarının analitik temelden ziyade belirli çıkarlar doğrultusunda şekillenmiş olabileceğini belirtti.

Bu tartışmanın merkezinde aslında iki farklı yaklaşım yer alıyor. Yapay zekâ şirketleri genellikle model kabiliyetlerinden yola çıkarak geniş çaplı çıkarımlar yaparken, ekonomistler daha çok iş gücünü “görevler” üzerinden analiz eden bir çerçeve benimsiyor. Acemoğlu’nun yaklaşımına göre yapay zekânın etkisi, tüm meslekleri bir anda ortadan kaldırmaktan ziyade, belirli görevleri otomatikleştirerek işlerin doğasını dönüştürmekle sınırlı kalabilir.

Acemoğlu: Asıl Risk Teknolojinin Kendisi Değil Nasıl Kullanıldığı

Nitekim Daron Acemoglu, son yıllarda yayımladığı akademik çalışmalarda bu ayrımı özellikle vurguluyor. Acemoğlu’nun “görev temelli” yaklaşımına göre bir meslek, tek parça bir yapıdan ziyade farklı görevlerin birleşiminden oluşuyor ve yapay zekâ bu görevlerin yalnızca bir kısmını otomatikleştirebiliyor. Bu da teknolojinin doğrudan “meslekleri yok etmekten” ziyade, işlerin içeriğini yeniden şekillendirdiği anlamına geliyor. Acemoğlu’nun çeşitli çalışmalarda ortaya koyduğu tahminlere göre mevcut yapay zekâ teknolojileri, toplam iş görevlerinin görece küçük bir bölümünü (yaklaşık %5) verimli şekilde otomatikleştirebilecek kapasiteye sahip.

Bu noktada kritik olan ise şirketlerin teşvikleri ve teknolojiyi nasıl konumlandırdığı. Acemoğlu’na göre yapay zekânın ekonomik etkisini belirleyen ana unsur, teknolojinin teknik kapasitesinden ziyade, firmaların bu kapasiteyi hangi amaçla kullandığı. Eğer şirketler yapay zekâyı maliyetleri düşürmek ve iş gücünü azaltmak için konumlandırırsa, bu durum istihdam üzerinde doğrudan baskı yaratabilir. Ancak aynı teknoloji, çalışan verimliliğini artıran ve yeni görevler yaratan bir araç olarak kullanıldığında, istihdamı destekleyici bir rol de oynayabilir.

Bu noktada Acemoğlu’nun eleştirilerinin önemli bir kısmı da yapay zekâ şirketlerinin kullandığı ölçüm yöntemlerine yöneliyor. Ona göre model kabiliyetlerinden yola çıkarak yapılan makro ölçekli çıkarımlar, gerçek dünya uygulamalarını yeterince yansıtmıyor. Çünkü iş gücü piyasasındaki dönüşüm; ücretler, iş geçişleri, açık pozisyon süreleri ve firmaların yatırım tercihleri gibi çok daha geniş bir veri seti üzerinden değerlendirilmek zorunda. Bu nedenle yalnızca performans testi (benchmark) sonuçlarına bakarak yapılan “genel iş kaybı” öngörüleri, eksik ve yanıltıcı olabilir.

Acemoğlu, yapay zekânın iş gücü üzerindeki etkilerini tamamen reddetmiyor. Aksine, özellikle rutin ve tekrarlayan görevlerin yoğun olduğu alanlarda otomasyon baskısının şimdiden hissedilmeye başlandığını kabul ediyor. Nitekim son dönemde ABD’deki işten çıkarmaların bir kısmının doğrudan yapay zekâ yatırımlarıyla ilişkilendirildiğine dair veriler de bu görüşü destekler nitelikte. Ancak ona göre asıl risk, teknolojinin kendisinden ziyade bu teknolojinin nasıl kullanıldığıyla ilgili.

Acemoğlu'na göre daha sağlıklı bir yaklaşım, yapay zekâyı insan emeğini tamamlayan bir araç olarak konumlandırmak. Bu sayede hem üretkenlik artışı sağlanabilir hem de iş gücü piyasasında daha dengeli bir dönüşüm mümkün olabilir. Bu bağlamda politika araçları da kritik rol oynuyor. Yeniden eğitim programları, ücret destekleri ve vergi düzenlemeleri gibi mekanizmalar, yapay zekânın iş gücü üzerindeki etkisini doğrudan şekillendirebilir. Acemoğlu’nun özellikle vurguladığı bir diğer nokta da bu: Teknolojik dönüşümün sonuçları kaçınılmaz değil; doğru politikalarla yönlendirilebilir. Ekonomistlere göre bu faktörler göz ardı edilmeden yapılan “toplu iş kaybı” tahminleri, gerçek tabloyu yansıtmaktan uzak kalıyor.

Bu haberi ve diğer DH içeriklerini, gelişmiş mobil uygulamamızı kullanarak görüntüleyin:

Daha Fazla Video

Sessiz Video Tercihleri

Otomatik yükle ve oynat

Video bitince sonrakine geç

donanimhabercom Instagram Takip Et

Ultra gerçekçi arkadaş robot kapışılıyor!