ÖTV’siz araç alımında kapsam genişledi: Hangi araçlar alınabilir?

Metin Akpınar

Teknoloji Editörü

ÖTV’siz araç alımında kapsam genişledi: Hangi araçlar alınabilir? — **Engelli** bireylerin araç edinimini doğrudan etkileyen yeni düzenleme **Resmi Gazete**’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yapılan değişiklikle birlikte **Özel Tüketim Vergisi** (ÖTV) **muafiyetinin kapsamı genişletildi** ve daha önce bu haktan yararlanamayan bazı engelli grupları da sisteme dahil edildi.

Yeni düzenleme, özellikle ortopedik engeli bulunan ve sürücü belgesi alamayan bireyler açısından önemli bir değişim anlamına geliyor. Böylece engel oranı daha düşük olsa bile belirli şartları sağlayan kişiler için ÖTV istisnasının önü açılmış oldu.

Yüzde 40 ve üzeri engellilere yeni hak

ÖTV Kanunu’nda yapılan değişiklikle birlikte engel oranı yüzde 40 ve üzerinde olan ortopedik engellilerden, engeli nedeniyle sürücü belgesi alamayacağı resmi olarak tespit edilen bireyler de ÖTV muafiyetinden yararlanabilecek. Bu hak, belirlenen araçlar için geçerli olacak şekilde 10 yılda bir defaya mahsus uygulanacak.

Daha önce sistemde ağırlıklı olarak yüzde 90 ve üzeri engellilik oranı bulunan bireyler doğrudan ÖTV muafiyetinden faydalanabiliyordu. Yeni düzenleme ile bu kapsam genişletilerek daha kapsayıcı bir yapı oluşturuldu.

2026 için ÖTV’siz araç limiti yükseltildi

Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yayımlanan tebliğe göre, 2026 yılı itibarıyla ÖTV muafiyetli araç alımında üst fiyat limiti 2 milyon 873 bin 900 TL olarak belirlendi. Bu tutar, aracın tüm vergiler dahil satış fiyatını kapsıyor.

Bir önceki yıl 2 milyon 290 bin 200 TL olan limit, yaklaşık 584 bin TL artırılarak güncellendi. Ancak bu istisnadan yararlanabilmek için yalnızca fiyat şartı yeterli değil. Aynı zamanda satın alınacak aracın en az yüzde 40 yerli üretim katkısına sahip olması gerekiyor.

Bu şartları sağlayan araçlar sadece ÖTV’den değil, aynı zamanda Motorlu Taşıtlar Vergisi’nden (MTV) de muaf tutuluyor.

Kimler ÖTV’siz araç alabiliyor?

Mevcut düzenlemeye göre yüzde 90 ve üzeri engellilik oranına sahip bireyler, herhangi bir özel tertibat şartı aranmaksızın ÖTV muafiyetli araç satın alabiliyor. Daha düşük oranlarda ise aracın, kişinin engel durumuna uygun şekilde özel tertibatla donatılması gerekiyor.

Yeni düzenleme ile birlikte yüzde 40 ve üzeri ortopedik engeli bulunan ve sürücü belgesi alamayan bireyler de bu kapsama dahil edildi. Bu durum, özellikle daha önce sistem dışında kalan önemli bir kesim için yeni bir hak anlamına geliyor.

Satış ve kullanım kısıtlamaları

ÖTV muafiyetiyle satın alınan araçlar için belirli sınırlamalar da bulunuyor. Buna göre araçlar 10 yıl boyunca satılamıyor. Bu süre dolmadan satış yapılması halinde, devlet tarafından tahsil edilmeyen ÖTV tutarı geriye dönük olarak talep ediliyor.

Ancak 27 Aralık 2024 öncesinde alınan araçlar eski düzenlemeye tabi olduğu için 5 yıl sonunda satış yapılabiliyor.

Araçlar, engelli birey adına tescil edilmek şartıyla eş, anne, baba ve çocuklar gibi birinci derece yakınlar tarafından kullanılabiliyor.

Araç 10 yıl dolmadan pert olursa ÖTV geri ödenmiyor ve araç sahibi yeniden ÖTV’siz araç alabiliyor. Ancak kasko ödemesi yapılırken ÖTV tutarı hesaba katılmıyor, ödeme aracın ÖTV’siz piyasa değeri üzerinden belirleniyor.

Engelli bireyin vefatı halinde ise araç mirasçılara veraset yoluyla geçiyor ve bu işlem sırasında ÖTV talep edilmiyor. Ancak aracın satışı veya tek bir mirasçı üzerine devri için diğer mirasçıların onayı ya da mahkeme kararı gerekiyor. 10 yıllık sürenin tamamlanmasının ardından satış yapılması durumunda da ÖTV ödenmiyor.

Hangi araçlar ÖTV’siz alınabiliyor?

Yeni limit artışıyla birlikte piyasada ÖTV muafiyeti kapsamında alınabilecek model sayısı da genişledi. Yüzde 40 yerlilik şartını sağlayan modeller arasında Togg, Fiat, Renault, Toyota ve Hyundai gibi markaların çeşitli araçları bulunuyor.

Öne çıkan modeller arasında Togg T10X ve T10F, Fiat Egea Sedan ve Egea Cross, Renault Clio, Megane ve Duster, Toyota Corolla ve C-HR ile Hyundai i20 ve Bayon yer alıyor.