Yapay zeka dünyasında bu hafta (26 Ocak 2026)

Son dönemde gündelik hayatta çok daha yaygın biçimde kullanılmaya başlanan yapay zekâ teknolojileri hızla gelişmeye devam ediyor. Neredeyse her gün bu alanda dikkat çekici bir gelişme yaşanırken, önemli eşikler de bir bir aşılıyor. "AI Günlükleri" serimizde, önümüzdeki dönemde dünyadaki hayatı kayda değer ölçüde değiştirme potansiyeline sahip olan bu teknolojik devrimin gelişimini düzenli olarak kayıt altına almaya devam ediyoruz.

Yapay Zekâ Dünyasında Bu Hafta Neler Yaşandı?

Geride bıraktığımız haftada yaşananlar, yapay zekâ dünyası için önemli bir değişimin eşiğinde olduğumuzu gösterdi. Bir yandan AGI'a (yapay genel zekâya) ulaşmak için çalışmalara sıklık verlirken, diğer yandan AI donanımlarını piyasaya sürmek için takvimler belirlendi. Tabii bunlara paralel olarak, her hafta olduğu gibi bu hafta da yeni yapay zekâ araçları hayatımıza girdi. İşte yapay zekâ dünyasında bu haftanın öne çıkan gelişmeleri:

Yapay zekânın bir yıl içinde önemli bir eşiği aşması bekleniyor

insandan ayırt edilemeyecek kadar gelişmiş ya da insanı bile aşan bilişsel kabiliyetlere sahip yapay zekâyı tanımlamak için kullanılan AGI, yani yapay genel zekâ ifadesi, son günlerde sıkça gündeme gelir oldu. Bu hafta üst üste gelen açıklamalara bakılırsa, sektörün öncüleri bu eşiğin çok yakın bir gelecekte aşılmasını bekliyorlar. Bu hafta Dünya Ekonomik Forumu için Davos'ta olan Elon Musk, yapay zekânın 2026’nın sonuna kadar bireysel insan zekâsını geçeceğini, beş yıl içinde ise tüm insanlığın kolektif zekasını aşacağını öne sürdü.

Bu hafta benzer bir açıklama da Google cephesinden geldi. Google DeepMind’den Shane Legg, AGI'ın artık ufukta olduğunu belirterek ekonomide köklü dönüşümler olacağını söyledi. Sektör genelinde bu yönde bir konsensus oluşmuş gibi görünüyor. Şirketlerin ayrıştığı nokta ise AGI'ın nasıl geliştirileceği. Nitekim Google DeepMind CEO'su Demis Hassabis bu hafta yaptığı konuşmada, büyük dil modellerinin (yani ChatGPT gibi LLM'lerin) AGI'a ulaşmak için yeterli olmayacağını söyledi. Hassabis'e göre bu eşiğin aşılması için gerçek bir “dünya modeli”ne sahip yapay zekâlar gerekiyor. DeepMind, bu yeni nesil yapay zekâyı ortaya çıkarmak için önemli adımlar atıyor ki Shane Legg'in açıklamaları da bunun bir yansıması.

Nvidia, PersonaPlex-7B-v1 ile sesli yapay zekada yeni bir dönemi başlatıyor

Nvidia araştırmacıları doğal, kesintisiz ve gerçek zamanlı sesli etkileşimleri hedefleyen yeni konuşma modeli PersonaPlex-7B-v1’i duyurdu. Tam çift yönlü yapıda geliştirilen bu model, konuşma sırasında hem dinleyip hem de konuşabilme yeteneğiyle klasik sesli asistan mimarilerinden ayrılıyor.

Geleneksel sesli asistanlar konuşmayı metne çeviren ASR, yanıtı üreten dil modeli ve sesi tekrar üreten TTS bileşenlerinden oluşan çok aşamalı bir yapı kullanıyor. Bu yaklaşım her aşamada gecikmeye yol açarken aynı anda konuşma, söz kesme veya doğal geri bildirimler gibi insan konuşmasının temel özelliklerini desteklemekte yetersiz kalıyor. PersonaPlex, bu çok katmanlı zinciri ortadan kaldırarak tek bir Transformer modeli içinde hem konuşmayı anlamayı hem de konuşma üretimini eş zamanlı olarak gerçekleştiriyor. Model, sinirsel bir codec ile kodlanmış sürekli ses akışı üzerinde çalışıyor ve metin ile ses token’larını aynı anda otoregresif biçimde üretiyor.

PersonaPlex, özellikle doğal diyalog akışı, hassas persona kontrolü ve düşük gecikme gerektiren kullanım senaryolarında öne çıkıyor.

Yapay zekâ donanımları geliyor: Apple ve OpenAI takvimlerini belirledi

Bugüne kadar daha çok büyük dil modelleri ve sesli asistanlar üzerinden ilerleyen yapay zekâ yarışı, 2026 sonu itibarıyla donanım tarafına da sıçrayacak gibi görünüyor. Apple'ın efsanevi tasarımcısı Jony Ive'ın şirketini bünyesine katan OpenAI, Ive öncülüğünde hazırlanan ilk AI donanımlarını bu yıl tanıtacağını duyurdu. Tam da bugünlerde Apple'ın da yapay zeka destekli giyilebilir cihaz geliştirmeye başladığı haberleri gelmeye başladı. OpenAI gibi Apple da AI odaklı donanımlar çıkarmaya hazırlanıyor. Ancak pek çok konuda gibi bu konuda da Apple sektörün gerisinden gelecek gibi görünüyor. Zira şirketin hedeflediği çıkış tarihi 2027.

Güney Kore, yapay zekâ yasasını uygulamaya koydu

Güney Kore, yapay zekâyı düzenlemek amacıyla hazırladığı Yapay Zekâ Temel Yasası’nı 22 Ocak itibarıyla yürürlüğe sokarak bu alanda dünyada ilk kapsamlı yasal çerçeveyi hayata geçiren ülkelerden biri oldu. Düzenleme, yapay zekânın hangi alanlarda, nasıl ve hangi sorumluluklarla kullanılacağını netleştirmeyi amaçlıyor.

Yeni yasa, özellikle yüksek etkili olarak tanımlanan kullanım alanlarına odaklanıyor. Nükleer güvenlik, içme suyu üretimi, ulaşım altyapıları, sağlık hizmetleri ve kredi değerlendirme gibi finansal süreçler bu kapsama dâhil ediliyor. Bu alanlarda kullanılan yapay zekâ sistemlerinin tamamen otonom çalışmasına izin verilmiyor ve insan denetimi zorunlu tutuluyor. Yasanın bir diğer önemli ayağını şeffaflık yükümlülükleri oluşturuyor. Şirketlerin, yüksek etkili veya üretken yapay zekâ kullanan ürün ve hizmetler hakkında kullanıcıları önceden bilgilendirmesi gerekiyor.

xAI, gigavat ölçekli Colossus 2 süper bilgisayarını hizmete aldı

Elon Musk'ın yapay zeka şirketi xAI, Colossus 2 adını verdiği süper bilgisayarı devreye alarak dünyanın gigawatt ölçeğinde çalışan ilk yapay zeka eğitim kümesini hayata geçirdi. Colossus 2, önceki nesil Colossus 1 gibi Colossus 2 de Grok’un eğitimi için kullanılacak. Colossus 1’in tamamen faaliyete geçmesi 122 gün sürmüştü. Yeni sistem ise yayına alındığı anda 1 gigawatt (GW) sınırını aşarken, nihai hedefinin yaklaşık 2 GW toplam kapasite olduğu belirtiliyor. Musk’ın açıklamasına göre sistem Nisan ayında 1,5 GW seviyesine yükseltilecek.

Apple, Siri için büyük bir değişiklik hazırlıyor

Apple, uzun süredir eleştirildiği yapay zeka alanında önemli bir adım atmaya hazırlanıyor. Bloomberg’den Mark Gurman’ın aktardığı bilgilere göre şirket, Siri’yi klasik bir sesli asistandan çıkararak ChatGPT benzeri bir yapay zekâ sohbet botuna dönüştürecek. Habere göre Apple, mevcut Siri arayüzünü tamamen rafa kaldıracak. Yerine, kullanıcıların hem yazarak hem de konuşarak etkileşime girebileceği, modern yapay zeka sohbet botlarına benzer bir deneyim sunulacak. Yeni Siri’nin, iPhone, iPad ve Mac cihazlarda bu yıl bitmeden kullanıma sunulması bekleniyor.

OpenAI sessizce robot eğitimi gerçekleştiriyor

OpenAI, robotik alanında sessizce ilerliyor. Business Insider'ın haberine göre, Şubat 2025’te San Francisco’da bir robotik laboratuvarı kuran OpenAI, kısa sürede bu birimi dört kat büyüttü. Yaklaşık 100 veri toplayıcı ve en az bir düzine robotik mühendisi, robotik kolları uzaktan kontrol ederek eğitim verisi üretiyor. Çalışmaların odağında, tam insansı robotlar yerine düşük maliyetli robotik kollar bulunuyor. Çalışanlar, insan el hareketlerini birebir robot kollarına aktaran, 3D yazıcıyla üretilmiş “GELLO” adlı bir kontrol cihazı kullanıyor. Bu robotlar, ekmeği tost makinesine yerleştirme ya da çamaşır katlama gibi gündelik görevler üzerinde eğitiliyor.

Ayrıca bkz.

Verimlilik uğruna kaybedilen en değerli şey: Düşünme

Bu Hafta Tanıtılan Yapay Zekâ Araçları

ByteDance (TikTok'un arkasındaki şirket) tarafından geliştirilen FlowAct-R1, kullanıcıların dijital bir avatar kullanarak canlı yayın yapmasına olanak sağlıyor. Üretim ve reaksiyon hızıyla dikkat çeken model, konuşmanın içeriğine göre tavrını değiştiren avatarlarla epey iddialı geliyor.

Waypoint-1, kullanıcı komutlarını neredeyse aynı anda videoya yansıtarak eş zamanlı olarak düzenlenebilen interaktif dünyalar yaratıyor. Video kalitesi şimdilik biraz düşük olsa da teknoloji dikkat çekiyor.

OmniTransfer, bir videodaki kamera hareketlerini, aksiyonları ya da efektleri başka bir videoya kolayca aktarmanıza olanak sağlıyor.

Alibaba tarafından yayınlanan açık kaynak kodlu Qwen3-TTS, metin seslendirme konusunda oldukça başarılı sonuçlar veriyor. Ayrıca kullanıcılara istedikleri sesi klonlama imkânı da sunuluyor.

Microsoft tarafından yayınlanan VibeVoice-ASR ise sesli metinleri deşifre edip yazılı dökümünü çıkarabiliyor.

Yapay Zekâ Dünyasından Kısa Kısa

ChatGPT, genç kullanıcıları korumak amacıyla yaş tahmini özelliğini devreye aldı. Yeni sistem, reşit olmayan hesapları tespit ederek içerik filtrelerini otomatik olarak uygulayacak.
Elon Musk, Tesla’nın sürücüsüz araç teknolojileri için kritik öneme sahip Dojo3 yapay zeka süper bilgisayar projesinin, AI5 çip tasarımında sona yaklaşılmasıyla yeniden başlatılacağını açıkladı.
OpenAI, ChatGPT'yi bir e-ticaret platformuna dönüştürme hedefiyle alışveriş sepeti ve satıcı yükleme sayfası içeren yeni ticaret özellikleri üzerinde çalışıyor.
OpenAI'ın yapay zekâ destekli internet tarayıcısı ChatGPT Atlas, büyük güncelleme aldı. Yeni sürüm, sekme grupları ve arama motoru araçları arasında otomatik geçiş gibi yeni özellikler getiriyor.
Tüketicilerin oyun dışı mobil uygulamalara yaptığı harcamalar, 2025 yılında ilk kez mobil oyun gelirlerini aştı. Bu büyümenin merkezinde ise üretken yapay zeka uygulamaları yer aldı. Yapay zeka kategorisindeki uygulama içi satın alma gelirleri 2025’te üç kattan fazla artarak 5 milyar doların üzerine çıktı.
OpenAI, küresel yatırım arayışında rotayı Orta Doğu’ya çevirdi. Şirket, yaklaşık 50 milyar dolarlık yeni yatırım turu için Orta Doğu’daki egemen varlık fonlarıyla masaya oturdu.

Haberi DH'de Gör Yorumlar ve Diğer Detaylar

AI Günlükleri: Yapay zeka dünyasında bu hafta (26 Ocak 2026)

Yapay zeka dünyasında bu hafta neler yaşandı; yeni neler tanıtıldı? "AI Günlükleri" serimizde, hızla büyüyen bu alanda neler olup bittiğini haftalık olarak kayıt altına almaya devam ediyoruz.