Çin’den uzay-yer haberleşmesinde rekor: 120 Gbps lazer bağlantı

Metin Akpınar

Teknoloji Editörü

Çin’den uzay-yer haberleşmesinde rekor: 120 Gbps lazer bağlantı — **Çin**, uydu ile yer istasyonu arasındaki **lazer** iletişiminde **120 Gbps** tepe veri aktarım hızına ulaşarak 100 Gbps eşiğini aşan yeni bir ulusal rekora imza attı. Başarı, Chinese Academy of Sciences bünyesinde faaliyet gösteren Aerospace Information Research Institute (**AIR**) tarafından yürütülen bir deney kapsamında elde edildi.

AIR ekibi daha önce 2023’te 10 Gbps, 2025’te ise 60 Gbps hızlarına ulaşmıştı. Son deneyle birlikte kapasite iki katına çıkarılarak 120 Gbps seviyesine taşındı.

Donanım değişmeden kapasite iki katına çıktı

Deney, Çin’in Sincan Uygur Özerk Bölgesi’ndeki Pamir Platosu’nda kurulu 500 milimetre açıklığa sahip lazer yer istasyonu ile AIRSat-02 uydusu arasında gerçekleştirildi.

Dikkat çekici nokta ise performans artışının herhangi bir donanım değişikliği yapılmadan sağlanmış olması. Mühendisler, AIRSAT-02 üzerindeki lazer haberleşme yükünü yörüngede yazılım yeniden yapılandırmasıyla optimize ederek kapasiteyi 60 Gbps’ten 120 Gbps’e yükseltti.

Uydu ile yer istasyonu arasında saniyeler içinde bağlantı kurulurken bağlantı başarı oranı yüzde 93’ün üzerine çıktı. Maksimum kesintisiz iletişim süresi 108 saniyeye ulaştı. Bu süre zarfında toplam 12,656 terabit veri başarıyla aktarıldı. Yüksek çözünürlüklü uzaktan algılama görüntülerinin sorunsuz biçimde indirilip işlenmesi veri bağlantısının kalitesini doğruladı.

Deneyde kullanılan Pamir Platosu’ndaki tesis, Çin’de ticari ve rutin operasyon modunda çalışan ilk uydu-yer lazer iletişim istasyonu olma özelliğini taşıyor. Eylül 2024’te tamamlanan istasyon o tarihten bu yana birçok operasyonel göreve destek verdi.

Lazer tabanlı uydu-yer haberleşmesi, uzaydan Dünya’ya büyük hacimli verilerin ultra yüksek hızda aktarımı için en uygun çözüm olarak görülüyor. Bu iletişim teknolojisinin yörüngeye kurulması planlanan AI veri merkezleri için de kritik öneme sahip olması bekleniyor.